Στο σεμινάριο αυτό θα γνωρίσουμε πώς οι υπολογιστές βοηθούν τους επιστήμονες να «διαβάζουν» το DNA και να ανακαλύπτουν τα μυστικά της ζωής. Θα ταξιδέψουμε στον ψηφιακό κόσμο της Βιοπληροφορικής και θα δούμε πώς η τεχνολογία συμβάλλει στη μελέτη της υγείας, των ασθενειών και του ανθρώπινου σώματος. Ένα συναρπαστικό ταξίδι όπου η βιολογία συναντά την πληροφορική και απογειώνεται!

Στη διάρκεια του workshop, θα δουλέψουμε με απλές αλληλουχίες DNA για να τις αποκωδικοποιήσουμε, να τις συγκρίνουμε και να εντοπίσουμε διαφορές, όπως κάνουν οι επιστήμονες. Μέσα από αυτή τη διαδικασία θα δούμε πώς το DNA λειτουργεί σαν ψηφιακός κώδικας και πώς μικρές αλλαγές μπορούν να κάνουν τεράστια διαφορά, στη δομή και τη λειτουργία του οργανισμού μας – συνήθως δυσάρεστη.

Το σεμινάριο αυτό θα εισάγει τους μαθητές στις βασικές έννοιες της ΤΝ καθώς και στις εφαρμογές της, μέσα από παραδείγματα της καθημερινότητας. Στην πρώτη συνάντηση, θα δοθεί η θεωρητική βάση, με έμφαση στον ρόλο, τις δυνατότητες και τους προβληματισμούς που συνοδεύουν τη χρήση της ΤΝ. Στη δεύτερη συνάντηση, θα λάβει χώρα ένα workshop στο οποίο οι μαθητές θα συμμετάσχουν σε βιωματικές δραστηριότητες με εργαλεία όπως το ChatGPT, το Gemini AI και το Teachable Machine. Μέσα από την ενεργή συμμετοχή τους θα καλλιεργηθούν η ψηφιακή παιδεία, η κριτική σκέψη και η δημιουργικότητα.

Στο θαυμάσιο βιβλίο των Αναστάσιου Μπούντη και Τεύκρου Μιχαηλίδη “Μιλώντας στην Αθηνά για το Χάος και την Πολυπλοκότητα”, μια ξαφνική, απροσδόκητη βροχή µαταιώνει τα εκδροµικά σχέδια της Αθηνάς. Ο κύριος Αρχιµήδης, γείτονάς της, καθηγητής Μαθηµατικών στο πανεπιστήµιο, αναλαµβάνει να της εξηγήσει τις δυσκολίες στην πρόγνωση του καιρού και με αυτή την αφορμή γίνεται μια περιήγηση στην οποία η νεαρή µαθήτρια µυείται στα µυστικά της πολυπλοκότητας που συνδυάζει τα Μαθηµατικά µε τις Φυσικές και Κοινωνικές Επιστήµες.

Τα παιδιά θα έχουν τη σπάνια ευκαιρία να αναλάβουν το ρόλο της Αθηνάς και να περιηγηθούν στις έννοιες της πολυπλοκότητας απευθείας από τον συγγραφέα, καθηγητή και ακαδημαϊκό Αναστάσιο Μπούντη. Θα έρθουν σε επαφή µε έννοιες όπως η αυτοοµοιότητα, τα φράκταλ, οι κλασµατικές διαστάσεις, οι παράξενοι ελκυστές και θα καταλάβουν πώς όλα αυτά εµπλέκονται στη λειτουργία του σώµατός µας, στην ανάπτυξη των φυτών, στον σχηµατισµό των ακτογραµµών, στη µορφή των νεφών.

• Ποια είναι η διαφορά μεταξύ κουλτούρας και πολιτισμού;
• Με ποιο τρόπο επιτελείται η μουσική σε διαφορετικές κουλτούρες;
• Πώς διαφοροποιείται το φολκλόρ από την παράδοση;

Τα παραπάνω ερωτήματα αποτελούν το βασικό άξονα των δυο workshop, με θέμα τη «βιωματική προσέγγιση στην επιστήμη της εθνομουσικολογίας». Μέσα σε αυτές τις δυο συναντήσεις τα παιδιά θα έχουν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με ένα διαφορετικό και λιγότερο γνωστό κλάδο της μουσικής αλλά και με διαφορετικές μουσικές επιτελέσεις από όλο τον κόσμο. Θα μάθουν να αναγνωρίζουν βιωματικά πότε η μουσική αποτελεί κομμάτι της παράδοσης και πότε μια φολκλορική αναπαράσταση της, μπαίνοντας οι ίδιοι σε ρόλο «ερευνητή» που καλείται να παρατηρήσει, να καταγράψει και να ερμηνεύσει.

Επιπλέον, τα παιδιά θα έχουν την ευκαιρία να μάθουν και να επιτελέσουν ένα μουσικό κομμάτι σε μια παραδοσιακή και σε μια φολκλορική του εκδοχή. Μέσα από αυτή τη διαδικασία θα παρατηρήσουν πώς η μουσική μπορεί να αποκτήσει νέα ταυτότητα ανάλογα με το πλαίσιο στο οποίο επιτελείται αλλά και πώς οι ίδιοι μπορούν να δώσουν τη δική τους φωνή σε αυτή.

Workshop ΚΟΛΛΙΑΣ: Τι είναι ενέργεια και γιατί επηρεάζει κάθε στιγμή της ζωής μας; Από το φως που ανάβουμε το πρωί μέχρι το κινητό που κρατάμε στα χέρια μας, η ενέργεια είναι παντού. Όμως ο τρόπος που τη χρησιμοποιούμε αφήνει αποτύπωμα στο περιβάλλον και στο μέλλον του πλανήτη μας. Στη διάλεξη θα ανακαλύψουμε πώς παράγεται η ενέργεια, τι σημαίνει κλιματική αλλαγή και γιατί η ενεργειακή μετάβαση δεν είναι απλώς μια λέξη, αλλά μια ανάγκη. Θα μιλήσουμε για fake news που κυκλοφορούν στο διαδίκτυο και σπέρνουν φόβο ή σύγχυση, μαθαίνοντας πώς να μην πέφτουμε στην παγίδα τους. Με απλά παραδείγματα, παιχνίδια σκέψης και ανοιχτή συζήτηση, θα καλλιεργήσουμε κριτική σκέψη και υπευθυνότητα. Γιατί η γνώση μας δίνει δύναμη, φωνή και επιλογές. Και το μέλλον του πλανήτη ξεκινά από τις επιλογές που κάνουμε σήμερα.

Workshop ΣΥΡΟΥΚΗ: Οι προκλήσεις της ψηφιακής εποχής δημιουργούν και την ανάγκη για ανάλυση και αξιολόγηση της αξιοπιστίας των ειδήσεων και των πληροφοριών που μας πλημμυρίζουν συνεχώς. Η επανάσταση των επικοινωνιών έχει διαμορφώσει την κοινωνία εκ νέου, καθιστώντας δυνατό σε όσους έχουν πρόσβαση σε έναν υπολογιστή ή ένα smartphone να δημοσιεύουν πληροφορίες. Μέσα από βιωματικές δραστηριότητες οι μαθητές θα διαπιστώσουν πόσο εύκολα διαδίδονται οι ψευδείς ειδήσεις. Θα μάθουν τι είναι το click-baiting. Θα συζητήσουν τους λόγους/αιτίες για την κατασκευή ή διακίνηση ψευδών ειδήσεων και θα διακρίνουν την ακούσια παραπληροφόρηση (misinformation) από την εκούσια-σκόπιμη παραπληροφόρηση (disinformation – malinformation). Θα ενημερωθούν για διάφορους τρόπους να εξακριβώνουν αν μια είδηση είναι πραγματική ή όχι και αναγνώρισαν ψευδείς ειδήσεις μέσα από παραδείγματα της επικαιρότητας συνειδητοποιώντας τον ρόλο της ατομικής ευθύνης σε κάθε μας βήμα στον κυβερνοχώρο.

Τι είναι η Αρχιτεκτονική και με ποιους τρόπους καλλιεργείται η αρχιτεκτονική παιδεία και η χωρική αντίληψη. Πώς το δομημένο περιβάλλον διαμορφώνει και επηρεάζει την καθημερινή μας ζωή. Παραδείγματα και εφαρμογές του αρχιτεκτονικού σχεδιασμού σε ποικίλες κλίμακες, από το αντικείμενο και το κτίριο έως την πόλη και το τοπίο. Η σημασία μιας ολιστικής προσέγγισης στον σχεδιασμό και ο τρόπος με τον οποίο η αρχιτεκτονική εκπαίδευση και η δομή της σκέψης συμβάλλουν δημιουργικά σε συναφείς επιστημονικούς κλάδους.

Μέσα από ένα εργαστήριο τύπου workshop, οι μαθητές θα επιχειρήσουν να διαμορφώσουν την κλίμακα και τη μορφή ενός βασικού γεωμετρικού σχήματος, του κύβου. Θα πειραματιστούν με τις έννοιες που παρουσιάστηκαν και δοκιμάσουν τα όρια της δικής τους δημιουργικότητας και φαντασίας.

Στο σεμινάριο αυτό θα εξερευνήσουμε την επιστημονική βάση της σύγχρονης Ιατρικής και το ρόλο της βιολογίας, της τεχνολογίας και της ανάλυσης δεδομένων στη διάγνωση και τη θεραπεία ασθενειών. Θα δούμε πώς η μελέτη του DNA, οι βιοδείκτες και οι υπολογιστικές μέθοδοι συμβάλλουν στην Ιατρική Ακριβείας. Στόχος μας είναι να κατανοήσουμε πώς η επιστήμη μετασχηματίζεται σε κλινική πράξη και ανοίγει νέους ορίζοντες για καινοτομία.

Στο workshop που θα ακολουθήσει, μέσα από διαδραστικά τρισδιάστατα μοντέλα θα δούμε πώς μικρές αλλαγές στο γενετικό μας υλικό μπορούν να επηρεάσουν τη μορφή και τη λειτουργία σημαντικών μορίων στο ανθρώπινο σώμα. Μέσα από τη δραστηριότητα αυτή, οι μαθητές θα κατανοήσουν βιωματικά πώς η επιστημονική γνώση συνδέεται με τη σύγχρονη Ιατρική και την καθημερινή μας ζωή.

Στο θαυμάσιο βιβλίο των Αναστάσιου Μπούντη και Τεύκρου Μιχαηλίδη “Μιλώντας στην Αθηνά για το Χάος και την Πολυπλοκότητα”, μια ξαφνική, απροσδόκητη βροχή µαταιώνει τα εκδροµικά σχέδια της Αθηνάς. Ο κύριος Αρχιµήδης, γείτονάς της, καθηγητής Μαθηµατικών στο πανεπιστήµιο, αναλαµβάνει να της εξηγήσει τις δυσκολίες στην πρόγνωση του καιρού εντάσσοντας το κλίµα και με αυτή την αφορμή γίνεται μια περιήγηση στην οποία η νεαρή µαθήτρια µυείται στα µυστικά της πολυπλοκότητας, ενός σχετικά νέου γνωστικού αντικειµένου που συνδυάζει τα Μαθηµατικά µε τις Φυσικές και Κοινωνικές Επιστήµες.

Τα παιδιά θα έχουν τη σπάνια ευκαιρία να αναλάβουν το ρόλο της Αθηνάς και να περιηγηθούν στις έννοιες της πολυπλοκότητας απευθείας από τον συγγραφέα, καθηγητή και ακαδημαϊκό Αναστάσιο Μπούντη. Επιπλέον θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν και να εξασκηθούν σε κάποιες μαθηματικές μεθόδους μελέτης της πολυπλοκότητας.

Επιτελεστικές Σκηνογραφίες ενός Ονείρου:
Το σεμινάριο έχει ως στόχο να εισαγάγει τα παιδιά στις βασικές αρχές της performance art, καθώς και στη χρήση της γλυπτικής και της εικαστικής εγκατάστασης ως μέσα καλλιτεχνικής έκφρασης και επιτελεστικής δράσης. Μέσα από βιωματικές δραστηριότητες, οι συμμετέχοντες θα πειραματιστούν με τη δημιουργία περσόνων και μικρής κλίμακας σκηνικών, διερευνώντας τη σχέση σώματος, χώρου και εικόνας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διαδικασία της μεταμόρφωσης και στη φωτογραφία ως πυρήνα της καλλιτεχνικής διαδικασίας.

Μέσα από αυτή την πρακτική, τα παιδιά ενθαρρύνονται να αναπτύξουν τη φαντασία, τη δημιουργικότητα και την αυτοέκφρασή τους, ενώ παράλληλα καλλιεργούν την προσωπική και καλλιτεχνική τους ταυτότητα.

Το πρώτο workshop (Τσιακαλάκη) θα εισάγει τους μαθητές στην έννοια του ορθολογισμού στη φιλοσοφία. Οι μαθητές θα γνωρίσουν το ρόλο της λογικής σκέψης στη γνώση, τις βασικές ιδέες του και τους εκπροσώπους του από την αρχαιότητα έως σήμερα. Στη συνέχεια θα ανακαλύψουν μέσα από βιωματικές δραστηριότητες και παραδείγματα πως συνδέεται ο ορθολογισμός με την καθημερινή ζωή και την κριτική σκέψη.

Το δεύτερο workshop (Αντωνίου) θα ξεκινήσει με την έννοια του ορθολογισμού-ορθολογικότητας, δηλαδή την ιδέα ότι οι άνθρωποι προσπαθούν να παίρνουν αποφάσεις που τους ωφελούν, με βάση τους στόχους και τις πληροφορίες που έχουν. Στη συνέχεια οι μαθητές θα δουν πώς αυτή η ιδέα επηρεάζει τα σύγχρονα οικονομικά και τον τρόπο με τον οποίο αποφασίζουν επιχειρήσεις και καταναλωτές στην καθημερινή ζωή. Τέλος, θα κατανοήσουν γιατί στην πράξη πολλές φορές αυτές οι προβλέψεις δεν επιβεβαιώνονται, καθώς οι αποφάσεις μας επηρεάζονται από μεροληψίες, συνήθειες και ψυχολογικούς παράγοντες.

Τέλος, οι μαθητές θα συμμετάσχουν σε απλά συμπεριφορικά πειράματα και παιχνίδια αποφάσεων, ώστε να βιώσουν οι ίδιοι πώς λειτουργούν οι επιλογές στην πράξη. Μέσα από τη συζήτηση που θα ακολουθήσει, θα ανακαλύψουν βασικές μεροληψίες και θα κατανοήσουν καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο σκέφτονται και αποφασίζουν οι ίδιοι και οι άλλοι.